Showing posts with label τόπος. Show all posts
Showing posts with label τόπος. Show all posts

14 April 2011

Τόπος

Bericht voor de Nederlandstalige lezers :
Gedichten in ‘t Nederlands verschenen van 27 Januari tot 10 Maart 2011.


Στις επόμενες εβδομάδες αναρτώνται τακτικά τα ελληνικά ποιήματα με «λογική» σειρά κατά θέμα ή σε συγκεκριμένη ενότητα.
Όπου είναι χρήσιμο, θα υπάρξουν και επεξηγηματικές σημειώσεις.

Συνεχίζεται η ανάρτηση ποιημάτων με θέμα: «Τόπος»
Σήμερα τα τελευταία ποιήματα της ενότητας.
Το πρώτο («Βορράς») δεν περιγράφει ελληνικό τόπο. Ο ποιητής εδώ θυμάται την καταγωγή του, τη Φλάνδρα.



ΒΟΡΡΑΣ


υπάρχει μια χώρα
υπάρχει μια πόλη
υπάρχει μια θύμηση…

λόγια τόσο απαλά,
ξένα ονόματα.
ένας ουρανός ανοιχτός
που ηρεμεί τους αγριεμένους νέους
με το γκρίζο, κρύο του χρώμα
- πώς δεν μέθησα στο άσπρο φως εδώ;

υπάρχει μια πόλη
με ήσυχες, τακτοποιημένες συνοικίες.
τα παιδιά είναι λίγα, δεν ακούς φωνές.

θύμηση μη σβήσεις ποτέ!

υπάρχει μια μάνα.



ΕΠΙΔΑΥΡΟΣ

ο κύκλος τελειώνει,
ο κύκλος του χρόνου κλειστός
για πάντα στο τέλειο.

απελπίστηκα
χτες, βαδίζοντας σαν κορυφαίος
ως το κέντρο
και με δέος είδα ότι δεν έβρισκα τί να πω
νέο ή αξιόλογο...

στη σκηνή εδώ
η ψηλά με αγχομαχητό
τα λόγια,
μέ ή χωρίς ηχώ
στίχους ζωής ασύμμετρους απαγγέλλω

σε θεατές όλο μάτια...



ΣΑΛΑΜΙΝΑ

στα παραπήγματα του παραθερισμού
δεν βρήκα εικόνες χρησμού.
αλλά μου ήρθε στο νου
το ξύλινο τείχος.
κοντα ήταν η Κυνόσουρα
αλλά κοντά κι ο ήλιος.
πριν από το γαλάζιο ύπνο
η σκέψη μου ήταν:
υπήρχαν και τότε πεύκα;



ΚΕΡΑΜΕΙΚΟΣ


ο Κεραμεικός αξίζει δεν αξίζει τ’ όνομά του.
στα ρυάκια τα πολλά βατράχια παραπέμπουν στον Αριστοφάνη,
κι απ αυτόν πάει ο νους σ’ άλλα ονόματα επιφανέστατα.
πού όμως τα μνημεία τους, τα μνήματά τους;
κι όπως αφηρημένα ψάχνω κτερίσματα στην ελώδη Ιερά Οδό.
πλησιάζουν έξι Σκανδιναυοί με χάρτη κι οδηγό,
με το πείσμα να τα δουν όλα
- και όλα, ή πολλά, τα είδαν -
λίγο τους ξεναγώ, τους μιλάω στην Κοινή τη νέα των καιρών,
υφαίνω συζήτηση, συμπάθεια εκμαιεύω,
αλλά πού αναγνώριση για τα των Πτολεμαίων,
για την εκτός Ελλάδας Ελλήνων γη,
μετά την Πύδνα, την Ιψό.
πού οίκτος για τα προγονικά μας ελαττώματα.
τί τους φταίει αυτούς η ρωμαϊκή κατάκτηση;
(κι εμας τί μας φταίνε τα βατράχια;)

είμαστε μικρός λαός.
γι’ αυτό, τα βατράχια αφήσαμε να ξεκινάν εν πομπή
από το Δίπυλο…

13 April 2011

Τόπος


Bericht voor de Nederlandstalige lezers :
Gedichten in ‘t Nederlands verschenen van 27 Januari tot 10 Maart 2011.


Στις επόμενες εβδομάδες αναρτώνται τακτικά τα ελληνικά ποιήματα με «λογική» σειρά κατά θέμα ή σε συγκεκριμένη ενότητα.
Όπου είναι χρήσιμο, θα υπάρξουν και επεξηγηματικές σημειώσεις.

Συνεχίζεται η ανάρτηση ποιημάτων με θέμα: «Τόπος»
Σήμερα, τρία ποιήματα όπου το υποκειμενικό στοιχείο παίζει ρόλο σημαντικό. Βιώματα προσωπικά σε τόπους ελληνικούς. Στο ποιήμα «Κυκλαδονήσι», προς το τέλος μια έμμεση προειδοποίηση στους ξένους επισκέπτες να συμπεριφερθούν με σεβασμό στους νησιώτες...



ΝΑΥΠΛΙΟ

οι σκάλες τριάντα ή τριανταδυό.
τα κυπαρίσσια φρουροί του ναού και του Αιγαίου.
το μεσημέρι είχε αποσύρει
όλους τους ανθρώπους του, διακριτικά,
και μείναμε εμείς.

μίλησα με δέος για ένα νεκρό παρελθόν.
ας τολμούσα τέτοια ώρα να μιλάω για το παρόν,
να φανερώνω τον ήλιο, να σημαδεύω τόπο και μέρα.

αλλά τόση ομορφιά γύρω μας
γιατί να την καλύψω με λόγια;
γυρίσαμε το χώρο του μικρού ναού ανέμελα,
σαν να ήταν το ταξίδι μας μόλις στην αρχή,
ένα ξεκίνημα.

ίσως γι’ αυτό,
φεύγοντας για την πόλη και για τους ανθρώπους,
πριν κατεβούμε σκάλες τριάντα ή τριανταδυό,
μπρος στη θάλασσα την ηλιοχαϊδεμένη,
ηδονικά πήρα βαθιά ανάσα.



ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ

από δω πάνω μπορείς τα πάντα να δεις.
είδες;
είμαστε ένα νησί που φαίνεται για νησί.
τα σύνορα μάς τριγυρίζουν ολοκάθαρα
στα τρία σημεία του ορίζοντα.
πίσω μας μαύρο σχεδόν το βουνό.
νυχτώνει.

ξέρω,
αργότερα τη νύχτα, με τα δάχτυλά μας
θα ανάψουμε λάμψεις στα σώματά μας.
κι ύστερα υγρά μας τα μάτια θα ρωτάν
με δέος ανόθευτο, στον κόσμο αυτό κάτω
αν ίδια υπάρχει αγάπη…



ΚΥΚΛΑΔΟΝΗΣΙ

ώρες κι ώρες η θάλασσα σε ταξίδεψε,
έφτασες,
και σε κατάλευκη κατοικία κύβο κατέλυσες,
απότομα ήσυχα μετά το άγχος του μικρού λιμανιού.

δες το ημίφως του δωματιού,
άνοιξε παράθυρο,
δες τον ήλιο να λιάζεται σε τοίχους έργα τέχνης,
δες το γαλάζιο – ουρανός δεν είναι
παρά θόλος μέγιστος
στο ναό που λέγεται Ελλάδα.
κι απέναντι στη σκιά - ω δροσερά τα χείλη -
δες το χαμόγελο παιδιού της γειτονιάς,
ήλιος ίδιος.

με Κυκλαδίτες Έλληνες,
με το λαό των ειδωλίων
αναπαύεσαι απόψε, ξένε.

12 April 2011

Τόπος


Bericht voor de Nederlandstalige lezers :
Gedichten in ‘t Nederlands verschenen van 27 Januari tot 10 Maart 2011.


Στις επόμενες εβδομάδες αναρτώνται τακτικά τα ελληνικά ποιήματα με «λογική» σειρά κατά θέμα ή σε συγκεκριμένη ενότητα.
Όπου είναι χρήσιμο, θα υπάρξουν και επεξηγηματικές σημειώσεις.

Συνεχίζεται η ανάρτηση ποιημάτων με θέμα: «Τόπος»
Σήμερα, τρία ποιήματα που αρκετά στα πεταχτά στοιχειοθετούν τη σχέση των «υψωμάτων» με τους ανθρώπους...



ΚΑΣΤΕΛΑ


τα σπίτια ανεβαίνουν στο λόφο,
οι άνθρωποι ανεβαίνουν στα σπίτια.
και μέσα στους ανθρώπους
πώς να μην υπάρχει απορία;

από δω η πόλη αναπαύεται.
εδώ είναι τα ανάκτορα.
εδώ οι ποιητές σημειώνουν ημερομηνίες,
για να έχει ο χρόνος αξία μετρημένη.

και κάτω ζει ένας κόσμος με την άγνοιά του,
κι ονειρεύεται πολύ ψηλά βουνά.



ΤΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΑΔΕΡΦΙΑ

Πάρνηθα!
σα ναός, σε απομόνωση ιερή,
αφήνοντας πίσω στις πεδιάδες
το ρηχό ρου των ανθρώπων.

Πεντέλη!
στη σημερινή γαλήνη των δασών σου
ακούγεται ο ύμνος των μαρμάρων
των Προπυλαίων, του Παρθενώνα, του Ερεχθείου.
να κλείσουν οι ουλές αιώνων
το αιώνιο αίτημά σου...

Υμηττός!
οικείος, φραγμός στην αυθάδεια των Αθηναίων.
αλλά μέρα με τη μέρα
τα άσπρα σπίτια – κι ας ήταν μόνο αυτά –
ανεβαίνουν στην πλαγιά, ανεβαίνουν...

ηλιόχαρη Αττική,
ποιό απ τα αδέρφια σου χαϊδεύεις πιο πολύ;
κι αποπαίδι το Αιγάλεω
γιατί περιφρονείς;



ΜΕ ΤΟ ΒΟΥΝΟ ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΗ

και ξαφνικά ο Παρνασσός
στην άκρη του παράθυρου του τρένου.
ο Παρνασσός σε χιονισμένη αιωνιότητα,
όλο αιχμές
με σκοτεινές, κατασκότεινες πλαγιές εδώ κι εκεί,
σαν τιμωρία στο χωριό που τόσο πολύ πλησίασε
και μένει με τα παράθυρα ανοιχτά
και γελαστά προς την πεδιάδα...

11 April 2011

Τόπος

Bericht voor de Nederlandstalige lezers :
Gedichten in ‘t Nederlands verschenen van 27 Januari tot 10 Maart 2011.


Στις επόμενες εβδομάδες αναρτώνται τακτικά τα ελληνικά ποιήματα με «λογική» σειρά κατά θέμα ή σε συγκεκριμένη ενότητα.
Όπου είναι χρήσιμο, θα υπάρξουν και επεξηγηματικές σημειώσεις.

Συνεχίζεται η ανάρτηση ποιημάτων με θέμα: «Τόπος»
Μεγάλη η αντίθεση ανάμεσα στο διθυραμβικό, χαρούμενο στίχο του ποιήματος «Θεσσαλία» και τη σκυθρωπή περιγραφή του ποιήματος «Ελευθερές» (μικρό χωριό στα νοτιοδυτικά της Λάρισας – εκεί γνώρισε ο ποιητής τη γυναίκα του).
Στα άλλα δυό ποιήματα, ο ποιητής κάνει νύξη για κάτι απατηλό στην ατμόσφαιρα των τόπων.


ΘΕΣΣΑΛΙΑ


στη σκιά του Ολύμπου:
πεδιάδες, λόφοι, αναμμένος ο ουρανός,
Θεσσαλία.

ως τα δάση του Πηλίου,
πλάι στην πανάρχαιη θάλασσα
που και τώρα ζει τη δική της τη ζωή
των ανέμων:
Θεσσαλία, βασιλική, ηλιοσκαμμένη!

απ το φρούριο των Μετεώρων
ανοίγεις διάπλατα χίλια χωριά,
χίλιες πύλες
στον ταξιδιώτη της αδρής χαράς,
τον έφηβο Τριπτόλεμο,
μάγισσα Θεσσαλία!
γη της Δήμητρας!



ΕΛΕΥΘΕΡΕΣ

τη νύχτα,
τα φώτα της Λάρισας
δειλό φωτοστέφανο πάνω από τη ράχη.

κανένας ουρανός Θεσσαλίας
δεν ανάβει τέτοιο πλήθος κεριών.

μουσική βαρειά χύνεται στο δρόμο
κάθε που ανοίγει πόρτα καφενείου
- περασμένη η ώρα, κι όταν σκυμμένα
τα ανθρώπινα αναστήματα σπίτι γυρίζουν,
στα χαμηλά σεμνά δωμάτια,
μετρώντας σπόρο και σοδειά,
το άπιαστο έλλειμμα,
κι εκτινάσσεται πέρα η σκιά των δένδρων
στην άκρη του δρόμου,

τότε οι άνθρωποι
αυστηρά την αυριανή δουλεία συλλογίζονται.
κι ίσως, σαν σωτηρία, σαν κάτι από ελπίδα,
τα φώτα τα δειλά της Λάρισας
πίσω από τη ράχη.



ΤΑΙΝΑΡΟ

μια σπιθαμή έξω από τον κάτω κόσμο έφτασα.
δεν με ειδοποίησε κανείς
για το επικίνδυνο της πορείας μου
για τα επόμενα βήματα δίπλα στο γκρεμό,
και πέρασα σχεδόν με το χαμόγελο
μπροστά από τις πύλες του Άδη.

τώρα που το είπαν μερικοί θυμόσοφοι
και σιγογελάν ανακουφισμένοι με την τύχη μου,
πικρογελάω κι εγώ σ’ αυτό το παιχνίδι
του θανάτου που λέγεται ζωή.

ωχ τί χαρά και τί θλίψη
να αισθάνομαι πάλι απλώς άνθρωπος...



ΛΟΥΤΡΑΚΙ

επιδεικτικά συγκρατούμε τη θεά Υγεία
μέσα σε ένα ποτήρι νερό.
ο πόνος γεννάει σεβασμό, εξυψώνει.
τόσα θυμόμαστε ακόμα από τον Ξενοφώντα
 - ή δεν ήταν ο Ξενοφώντας;
για το Λουτράκι δεν έγραφε με γνώση
ο Ξενοφών;

10 April 2011

Τόπος


Bericht voor de Nederlandstalige lezers :
Gedichten in ‘t Nederlands verschenen van 27 Januari tot 10 Maart 2011.


Στις επόμενες εβδομάδες αναρτώνται τακτικά τα ελληνικά ποιήματα με «λογική» σειρά κατά θέμα ή σε συγκεκριμένη ενότητα.
Όπου είναι χρήσιμο, θα υπάρξουν και επεξηγηματικές σημειώσεις.

Σήμερα αρχίζει η ανάρτηση ποιημάτων με θέμα: «Τόπος»
Καί στα τέσσερα ποιήματα που ακολουθούν, το υποκειμενικό στοιχείο σχεδόν λείπει, προέχει το ιστορικό/μυθολογικό υπόβαθρο. Μόνο στο ποίημα «σύνορα» ο ποιητής εκφράζει απτά συναισθήματα χαράς (με μνεία ανησυχίας, νοσταλγίας), βάζοντας σε πρώτο πρόσωπο τον ελληνικό Βορρά.



ΜΥΚΗΝΕΣ


ακόμα στάζει το αίμα!

απ το λιμάνι του Ναυπλιού
έφυγε το τελευταίο πλοίο.

τ’ άρματα χώθηκαν βαθιά στη γη.

ο ήλιος ξέχασε
- τί φρίκη! –
ξέχασε…



ΘΗΡΑ


νησιά
άσπρα νησιά
σειρές από κορυφές
χαμένη γη
Ατλαντίδα.

θάλασσα
ποιό το μυστικό του βυθού;
ποιός σοφός προφήτεψε δω την καταστροφή
και ξαφνιάστηκε που ήταν γι’ αυτόν προορισμένη;
ποιό μοιρολόι έμεινε ατελείωτο;
ποιά τα παιδιά της μοίρας,
Σαντορίνη;



ΔΕΛΦΟΙ

Δελφοί
έδρα επίκεντρη του θεού Απόλλωνα,
Δελφοί
ιερή πλαγιά, χαμένοι θησαυροί.

σήμερα δεν μένει τίποτα να προβλεφτεί.
έρχεται η άνοιξη, μπαίνει το καλοκαίρι,
αργά πέφτει φθηνόπωρο και φέυγουν
οι προσκυνητές,
αφήνοντας χαραγμένα πρόχειρα – κρυφά – στα μάρμαρα
τα ονόματά τους τα ασήμαντα
για χίλια χρόνια!...

Δελφοί
ιερή πλαγιά, χαμένοι θησαυροί.
Δελφοί που προσκυνώ,
Δελφοί επίκεντρο...

πόσοι και πόσοι δεν ήρθαν!
γιατί φύγαν όλοι και δεν θυμόμαστε τίποτα;



ΓΑΙΑ

ποίημα των Ιωαννίνων.
μού ήρθαν στο νου
κάτι αρχαίοι ιερατικοί χοροί.
αλλά γρήγορα,
αποθαμπωμένα όπως σαν οπτασία γιγαντώθηκε,
κι έλαμψε,
κάηκε η Θεά Γη
και μείναμε με τα φίδια.



ΣΥΝΟΡΑ

από τα βαθυπράσινα τα δάση της Ροδόπης,
περνώντας με γραφή μυστική τη Σαμοθράκη,                                    
σε χαιρετώ, Αιγαίο αδερφέ,
λευκή περιβεβλημένος την επιβλητική μορφή του Βυζαντίου.
οροσειρές σου φέρνω.
είμαι ο Βορράς, η δύναμη της φυλής
μέσα στη χειμάζουσα ιστορία.

Σέρρες του Στρυμόνα,
Δράμα των Φιλίππων,
Ξάνθη, Κομοτηνή, Ορεστιάδα εσχατιά,
είμαι η ασπίδα κι ο νοσταλγός.

πατάς τη γη μου και καλόβολα σου γελάει
όλη η Ελλάδα!